Nazwa Kosowo kojarzy się wszystkim jednoznacznie – z wojną, czystkami etnicznymi i konfliktem, który się jeszcze nie zakończył. Dlatego też nic dziwnego, że turystykę w regionie trudno nazwać kwitnącą.

Nawet miłośnicy Bałkanów, którzy wędrują z plecakiem po okolicy, jakoś omijają ten malutki najmłodszy kraj Europy (nie zamierzam tu wnikać w kwestie polityczne o niepodległości Kosowa).

Symbol Kosowa, napis „New Born”, znajdujący się w centrum Prisztiny jest popularnym miejscem spotkań (fot. Gosia Drewa).

A jak już jakaś siła zaniesie nas w te okolice? Czy to znaczy, że znajdziemy się między młotem a kowadłem wśród żądnych krwi Albańczyków i Serbów, którzy tylko czekają na okazję, żeby zacząć strzelać do siebie nawzajem? Cóż… Miłośnicy mocnych wrażeń będą zawiedzeni – codzienność w Kosowie jest po prostu codziennością, może nie najłatwiejszą, ale też nie taką niebezpieczną, jak ją media malują.

Łatwo nie jest – może nas zaskoczyć tu i ówdzie barykada, zerknięcie na karabiny wszechobecnego wojska niejednemu podgrzewa krew, a to, że co jakiś czas znika prąd albo woda, albo i jedno, i drugie raczej nie ułatwia życia. Mimo wszystko Kosowo przyciąga żądnych wrażeń backpackerów.

Prizren uchodzi za najładniejsze miasto w Kosowie. (Fot. Gosia Drewa)

Pierwszym miejscem, z którym styka się podróżujący do Kosowa, jest najczęściej Prisztina, która – nie owijajmy w bawełnę – jest po prostu brzydka. Warto jednak zatrzymać się na chwilę, wypić filiżankę tureckiej kawy w jednej z licznych kawiarni.

Tak naprawdę w Prisztinie nie ma zbyt wiele do zobaczenia, jeśli nie jesteśmy miłośnikami sowieckiej architektury blokowej, ale warto zorientować się, czy w czasie naszego pobytu nie ma przypadkiem festiwalu jazzowego czy jakiegoś undergroundowego koncertu, bo z racji nieustannie napływającej pomocy międzynarodowej, która wspiera tutejszą kulturę, jest tego niemało.

Miano najbardziej uroczego miasta Kosowa zostało chyba jednogłośnie przyznane miejscowości Prizren, która znana jest również z tego, że jest główną bazą niemieckich sił pokojowych. Niemniej jeśli ktoś się wybiera w tym kierunku, to raczej z racji uroczej starówki przypominającej nam inne bałkańskie miasta w tureckim stylu – na przykład Sarajewo czy Skopje.

Warto tu się wybrać latem, kiedy ma miejsce Dokufest – jeden z największych festiwali filmów dokumentalnych, podczas którego zobaczymy nie tylko filmy, ale także liczne koncerty i inne imprezy towarzyszące. Ale podczas każdego innego uroczego dnia warto wybrać się na turecki czaj w tym uroczym miasteczku.

Wśród typowych atrakcji turystycznych są też liczne serbskie cerkwie rozsiane po całym Kosowie – choćby w Gracanicy, która położona jest ledwie kilkanaście kilometrów od Prisztiny, czy Decani niedaleko miejscowości Peja. Serbskie cerkwie? Wbrew mediom serbskie enklawy nie są otoczone kordonem wojskowym i spokojnie można wsiąść w autobus i wybrać się na krótką wycieczkę do Gracanic.

Brezowica jest narciarskim centrum Kosowa. (Fot. Gosia Drewa)

No właśnie, autobusy, pociągi, autostop? Jak się przemieszczać po Kosowie? Czy to bezpieczne? Z własnego prywatnego doświadczenia: Kosowo to jedno z najprzyjemniejszych miejsc do autostopowania, w jakich byłam. Nawet fakt, że mówię z albańskimi kierowcami po serbsku jakoś nikogo specjalnie nie odstręcza, bo większość z nich po serbsku mówi płynnie i wcale nie mierzi ich korzystanie z tego języka.

Większość z nich ma również trochę doświadczenia z pracy w Niemczech lub Szwajcarii, więc jak ktoś mówi po niemiecku też bez problemu się dogada. Ludzie są przyzwyczajeni do widoku obcokrajowców, ale raczej się spodziewają wolontariusza którejś z organizacji humanitarnych, pracownika NGO i tym podobne niż zwykłego turystę. Ale na widok turysty na pewno się ucieszą, że ich kraik zaczyna funkcjonować i pod tym względem.

A tak na deser dla narciarzy – Brezowica i okolice to mały wyjątek. Tam turystyka ma się całkiem dobrze, a wyciągi funkcjonują zwykle do kwietnia.